Seramik Astarı Nedir?
Seramik Astarı Bir Dekor Tekniği
Astar, en eski seramik dekorlama tekniklerinden biridir. Temel olarak astar, su ve kilin belirli oranlarda karıştırılmasıyla elde edilir ve bir dekor tekniği olarak kullanılır. Ancak astarlar sırdan farklı olarak mattır. İstenilirse astarlı yüzey sonradan sırlanabilir tabii ki.
Seramik Astarı Ne Amaçla Kullanılır?
Genellikle seramik ürünün yüzeyini düzgünleştirmek, pürüzsüzleştirmek ya da ürünün rengini değiştirmek için kullanılır.
Sadece çamurun kendi rengini kullanmak gibi bir zorunluluk yoktur. İstenirse hazırlanan kil ve su karışımına, seramik boyaları, oksitler ya da pigmentler katılarak astarı renklendirmek mümkündür.
Seramik Astarı Nasıl Uygulanır?
Hazırlanan astar, yüzey deri sertliğinde iken uygulanır ve ürün tamamen kuruduğunda pişirilir. İlk pişirimin ardından sırlı görüntü istenirse, rahatlıkla sırlanıp tekrar sırlı pişirim de yapılabilir.
Örneğin, iri taneli olması sebebiyle dokulu bir yüzeye sahip, şamotlu çamur ile şekillendirilen seramikler, astar uygulaması için son derece uygundur.
Fırçayla sürülebileceği gibi, daldırma yöntemiyle de uygulanabilir. Daldırma yöntemiyle uygulama yapıldığında yüzeyde çok daha pürüzsüz bir sonuç elde edilecektir.
Astar ile Sır Arasındaki Fark
- Yapı: Astar, kil ve su karışımıdır; sır ise pişirimde eriyerek camlaşan bir kaplamadır.
- Görünüm: Astar pişirimden sonra mat kalır; sır parlak, saten ya da mat olabilir ve yüzeyi camsı bir tabakayla kaplar.
- Uygulama zamanı: Astar genellikle deri sertliğindeki çamura, sır ise bisküvi pişirimi yapılmış ürüne uygulanır.
- Kullanım: Astar rengi ve dekoru verir; üzerine şeffaf sır sürülerek parlak ve kullanışlı bir yüzey elde edilir.
Sır türleri hakkında daha fazla bilgi için hazır seramik sırları yazımıza bakabilirsiniz.
Seramik Astarı Nasıl Hazırlanır?
- Astar, çoğunlukla ürünün yapıldığı çamurla aynı ya da ona uyumlu bir kilden hazırlanır. Böylece kuruma ve pişirimde çekme farkı azalır.
- Kil, su eklenerek krema kıvamına getirilir ve iyice karıştırılır.
- Karışım ince bir elekten geçirilerek topaklardan arındırılır.
- Renkli astar isteniyorsa seramik boyası, oksit ya da pigment eklenir. Rengin pişirim sonrası nasıl göründüğünü görmek için önce küçük deneme parçaları yapılması önerilir.
Astarla Yapılan Dekor Teknikleri
- Sgraffito: Astarlı yüzey kazınarak alttaki çamur rengi ortaya çıkarılır.
- Astarla çizim: Astar, uçlu bir şişe ya da ince fırçayla yüzeye kabartma çizgiler halinde sürülür.
- Kakma (inley): Çamura oyulan çizgilerin içi farklı renkte astarla doldurulur ve yüzey düzlenir.
- Maskeleme ve şablon: Kâğıt ya da bantla kapatılan alanlar astarlanmadan bırakılarak desen oluşturulur.
Astar Uygularken Sık Yapılan Hatalar
- Çok kuru yüzeye uygulamak: Tamamen kurumuş çamura sürülen astar, pişirimde pul pul kalkabilir.
- Kalın katman: Tek seferde kalın sürülen astar kururken çatlayabilir; ince katmanlar halinde uygulamak daha güvenlidir.
- Uyumsuz kil: Gövdeden farklı çeken bir kille hazırlanan astar, kuruma ya da pişirim sırasında ayrılabilir.
Astar Tekniklerini Atölyede Öğrenin
Astarla yüzey dekoru, seramik kursumuzda ilk aylarda öğrettiğimiz tekniklerden biridir. Antalya Muratpaşa'daki atölyemizde kurs ve workshoplarımız için ön kayıt bırakabilirsiniz.
